Waarschuwing voor ondervoeding bij gebruik obesitasmedicatie
Goede voedingszorg moet een vast onderdeel zijn van de behandeling met obesitasmedicatie. Daarvoor pleiten de European Association for the Study of Obesity (EASO), de European Federation of the Associations of Dietitians (EFAD) en de European Coalition for People Living with Obesity (ECPO) in een nieuwe consensusverklaring. De organisaties waarschuwen dat zonder gerichte voedingsbegeleiding, gewichtsverlies ten koste kan gaan van spiermassa, conditie en een goede voedingstoestand.
Voedingskundige uitdagingen
Het gebruik van obesitasmedicatie, zoals GLP-1-receptoragonisten, neemt in Europa snel toe. Deze middelen kunnen mensen met obesitas helpen om aanzienlijk gewicht te verliezen, maar brengen ook nieuwe voedingskundige uitdagingen met zich mee. Daarom hebben EASO, EFAD en ECPO een Europese consensusverklaring opgesteld, gebaseerd op de beschikbare wetenschappelijke kennis en de inzichten van een internationale groep experts. De verklaring benadrukt dat voedingskundige, lichamelijke en psychologische begeleiding een integraal onderdeel moeten zijn van de behandeling met incretine-gebaseerde obesitasmedicatie, waaronder GLP-1-receptoragonisten. Belangrijke aandachtspunten in de behandeling zijn het voorkomen van tekorten aan micronutriënten, het beperken van maagdarmklachten en het behoud van spiermassa.
Minder eetlust, minder voedingsstoffen
Door verminderde voedingsinname krijgen gebruikers van GLP-1-receptoragonisten vaak minder eiwitten, vitaminen, mineralen en andere essentiële voedingsstoffen binnen. Zonder begeleiding kan dit leiden tot tekorten in de voeding van onder meer ijzer, calcium, magnesium en de vitamines B1, B12 en D. Wanneer voeding niet goed wordt afgestemd op de behandeling, neemt ook het risico toe op verlies van spiermassa, verminderde conditie en een slechtere voedingstoestand.
Voorkom dat obesitas omslaat in ondervoeding
De Nederlandse Vereniging van Diëtisten (NVD) waarschuwde eerder al voor deze risico’s en ziet de nieuwe Europese verklaring als een belangrijke steun voor haar standpunt. ‘Wij zijn jarenlang bezig geweest met de gevolgen van overvoeding. Nu moeten we voorkomen dat een groeiende groep mensen door onvoldoende voedingsinname in ondervoeding terechtkomt,’ aldus Bianca Rootsaert, directeur van de NVD. Een slecht gevoed lichaam is kwetsbaar. Juist daarom moet voedingszorg volgens de NVD al vanaf de start een vast onderdeel zijn van behandeling met obesitasmedicatie.
Voedingsstatus monitoren
De Europese organisaties benadrukken dat het bewaken van de voedingsstatus geen luxe is, maar een medisch noodzakelijke vorm van zorg. De diëtist speelt hierin een centrale rol door patiënten te begeleiden bij een volwaardige voeding die aansluit bij de veranderde eetlust en voedingsbehoefte tijdens de behandeling.
Oproep aan zorgverzekeraars en beleidsmakers
De NVD roept zorgverleners, zorgverzekeraars en beleidsmakers op om te investeren in structurele voedingsbegeleiding voor mensen die obesitasmedicatie gebruiken. De vereniging pleit ervoor dat monitoring van de voedingsstatus en begeleiding door een diëtist een vanzelfsprekend onderdeel worden van de zorg rondom obesitasmedicatie. Alleen zo kan volgens de NVD de gezondheidswinst van GLP-1-behandelingen optimaal worden benut.
Bronnen: The European Association for the Study of Obesity en Nederlandse Vereniging van Diëtisten
Gepubliceerd op 22 juli 2026
Door Sophie Luderer
Reageer op dit artikel
Er zitten zoveel kanten aan het gebruik van GLP-1 medicatie dat het goed is om het essay te lezen van Frouke van Overveld: ‘De naald die belooft wat het dieet nooit waarmaakte’. Daarin deelt ze zowel wetenschappelijke inzichten deelt als wat het doet met lichaam, lichaamsbeeld en psyche. Goed om al deze facetten mee te nemen als je spreekt met mensen over GLP-1 medicatie. Zie deze link: https://www.linkedin.com/pulse/de-naald-die-belooft-wat-het-dieet-nooit-waarmaakte-van-overveld-fbyxe/
Moeten eten terwijl je geen trek hebt lijkt me geen goed idee. Wat we wel een goed idee lijkt is om voordat eetlustremmers of een maagverkleining worden voorgeschreven de patient een GLI doorloopt die niet niet gericht is op gewichtsverlies, maar op het aanleren van een gezond voedingspatroon (en beweegpatroon).
Mijn website: https://www.mindful-eten.nl/boeken
Zeker een belangrijke waarschuwing in deze consensusverklaring. Toch gaat onze rol als dietist nog verder dan de genoemde aandachtspunten in de behandeling (het voorkomen van tekorten aan micronutriënten, het beperken van maagdarmklachten en het behoud van spiermassa). Zowel artsen als cliënten hebben vaak een smalle focus op gewicht, maar voor duurzame resultaten is een bredere focus nodig. Naast gewicht is minstens zo belangrijk om aandacht te hebben voor het metabool herstel en het werken aan andere de factoren die hebben geleid tot het overgewicht. Meer gerichte aandacht en het trainen van passende vaardigheden geven nieuwe kansen voor behoud van de resultaten. Juist terwijl iemand GLP-1 medicatie gebruikt ervaart men meer ruimte om hierbij stil te staan. Maar dan moeten we dat wel adequaat begeleiden. M.n. bij het minderen of stoppen met de medicatie. Daar ligt ook onze meerwaarde. Hoe je dat doet, lees je in ons nieuwe boek dat ik samen met een arts schreef: ‘Zo blijf je sterk en in balans tijdens en na GLP-1’. Zie mijn website voor meer info.