Vernieuwde Schijf van Vijf: maximaal 100 gram rood vlees per week

Het Voedingscentrum heeft de vernieuwde Schijf van Vijf gelanceerd. De afbeelding is ongewijzigd, maar in het vak met eiwitbronnen zijn grote verschuivingen doorgevoerd: minder vlees en kaas en meer peulvruchten en eieren. Het advies is nu maximaal 300 gram vlees per week, waarvan niet meer dan 100 gram rood vlees. Ook nieuw is het advies om zuivel af te wisselen met verrijkte zuivelalternatieven als sojadrink.

Belangrijkste wijzigingen voor volwassenen

De belangrijkste wijzigingen in de vernieuwde Schijf van Vijf voor volwassenen van 18-50 jaar die zowel vlees als vis eten, zijn:

• 250 gram peulvruchten per week (was 120-180 gram)
• 300 gram vlees maximaal per week (was 500 gram), waarvan niet meer dan 100 gram rood vlees
• 20 gram kaas per dag (was 40 gram)
• 400 ml zuivel en verrijkte zuivelalternatieven per dag (was 2-3 porties)
• 4 eieren per week (was 2-3)
• 30 gram noten per dag (was 25 gram)

De overige adviezen voor bijvoorbeeld groente, fruit, volkoren producten en vis zijn vrijwel ongewijzigd.

Vegetariërs en veganisten

De vernieuwde Schijf van Vijf houdt meer rekening met eetvoorkeuren. In de online Schijf van Vijf voor jou-tool is er nu ook te kiezen voor een advies met of zonder vlees, met of zonder vis, 100 procent plantaardig en met weinig brood. Wel benadrukt het Voedingscentrum dat de adviezen voor een 100 procent plantaardig eetpatroon en voor een eetpatroon met weinig brood niet voor alle leeftijdsgroepen volledig kunnen voorzien in alle voedingsstoffen. Bij een 100 procent plantaardig eetpatroon adviseert het Voedingscentrum bijvoorbeeld begeleiding door een diëtist voor kinderen, ouderen, zwangeren en lacterenden.

Meer plantaardig eiwit

Opvallend is dat het Voedingscentrum in de vernieuwde Schijf van Vijf rood vlees nog verder beperkt dan de Gezondheidsraad. In de Richtlijnen goede voeding 2025 adviseerde de Gezondheidsraad maximaal 200 gram rood vlees per week. De reden is duurzaamheid: volgens het Voedingscentrum is er binnen het hele voedingspatroon niet meer ruimte voor rood vlees. Duurzaamheid ligt ook aan de basis van het advies voor minder kaas en om zuivel af te wisselen met verrijkte zuivelalternatieven. De eiwitverhouding in de vernieuwde Schijf van Vijf is 60 procent plantaardig en 40 procent dierlijk voor mensen die vlees en vis eten. Voorheen bestond de Schijf van Vijf voor de helft uit plantaardige eiwitten.

Gezondheid, duurzaamheid en voedselveiligheid

De vernieuwde Schijf van Vijf is gebaseerd op recente wetenschappelijke inzichten over gezondheid, duurzaamheid en voedselveiligheid, zoals de Richtlijnen goede voeding 2025 van de Gezondheidsraad. Die heeft het Voedingscentrum samen met het RIVM vertaald naar optimale eetpatronen op basis van leeftijd, geslacht en eetvoorkeur. Daarbij is rekening gehouden met:

• Gezondheid: wat mensen nodig hebben aan voedingsmiddelen, voedingsstoffen en energie om het risico op ziekten te verkleinen
• Duurzaamheid: milieubelasting door broeikasgasuitstoot en watergebruik
• Voedselveiligheid: blootstelling aan specifieke schadelijke stoffen zoals PFAS en zware metalen

Petra Verhoef, directeur bij het Voedingscentrum: ‘Alle doorgerekende eetpatronen zijn zo gezond mogelijk, hebben een lage milieubelasting en houden rekening met veilige grenzen. Zo zorgen we niet alleen goed voor onszelf, maar ook voor de wereld om ons heen en voor toekomstige generaties.’

Bron: Voedingscentrum