Sporttype zegt weinig over vorm sporthart

De klassieke indeling tussen een “krachtsporthart” en een “duursporthart” blijkt minder bruikbaar dan lang werd gedacht. Onderzoek van Amsterdam UMC onder 775 topsporters laat zien dat het type sport onvoldoende voorspelt hoe het hart van een individuele sporter eruitziet.

Oude theorie onder druk

Binnen de sportcardiologie wordt sinds de jaren 70 onderscheid gemaakt tussen een “krachtsporthart”, met een verdikte hartspier, en een “duursporthart”, met verwijde hartkamers. Deze indeling is opgenomen in internationale richtlijnen en wordt wereldwijd gebruikt bij de beoordeling van de hartgezondheid van sporters.

MRI-scans van topsporters

Voor het onderzoek analyseerden onderzoekers van Amsterdam UMC samen met andere Nederlandse centra MRI-scans van 775 mannelijke en vrouwelijke topsporters uit 48 verschillende sporten. De resultaten werden vergeleken met die van 249 niet-sporters.

Meestal normaal hart

De onderzoekers vonden weinig bewijs voor een scherp onderscheid tussen beide harttypen. Opvallend was dat bijna driekwart van de krachtsporters een hart had met normale verhoudingen, zonder duidelijke verdikking van de hartspier. Wanneer wel sprake was van verdikking, gingen die veranderingen vaak juist samen met grotere hartkamers. Dat patroon bleek ook niet voorbehouden aan één specifiek type sport. Volgens arts-onderzoeker Maarten van Diepen laat dit zien dat de bekende vuistregel over een verdikt krachtsporthart en een verwijd duursporthart onvoldoende recht doet aan de grote individuele verschillen tussen sporters. ‘Artsen moeten voor een betrouwbaar oordeel over de gezondheid van een sporthart verder kijken dan alleen het type sport’, concludeert hij.

Verkeerde beoordeling

De bevindingen zijn relevant omdat sommige hartziekten zich kunnen presenteren met zowel een verdikte hartspier als verwijde hartkamers. Sportcardioloog Harald Jorstad waarschuwt daarom dat artsen voorzichtig moeten zijn met het interpreteren van hartbeelden en daarbij alleen kijken naar het type sport. Een afwijkende hartvorm zou anders ten onrechte als een normale sportadaptatie kunnen worden beschouwd.

Pleidooi voor maatwerk

Volgens de onderzoekers vraagt de beoordeling van een sporthart om een bredere blik. Naast de vorm van het hart moeten ook klachten, familiegeschiedenis, bloeddruk en trainingsbelasting worden meegenomen. Een meer individuele beoordeling kan helpen om beter onderscheid te maken tussen een gezond aangepast sporthart en vroege tekenen van hartziekte. Daarmee kan worden voorkomen dat sporters onnodig worden beperkt in hun sportbeoefening of dat een relevante diagnose wordt gemist.

Bron: Amsterdam UMC