Optimale slaapduur circa 7 uur
Bij gezond ouder worden lijkt slaap een belangrijke rol te spelen. Zowel kort als lang slapen hangt samen met een hoger ziekterisico. Dat blijkt uit een grote internationale studie naar de relatie tussen slaapduur en biologische veroudering in verschillende organen en lichaamssystemen. Een slaapduur van circa 7 uur lijkt het meest optimaal.
Verband tussen slaap en veroudering
De analyse is gebaseerd op gegevens van ongeveer 500.000 volwassenen (37–84 jaar) uit de UK Biobank. De onderzoekers vonden een duidelijk U‑vormig patroon: zowel korte als lange slaapduur hangt samen met een hogere biologische leeftijd. De kleinste verschillen tussen biologische en kalenderleeftijd werden gezien bij een slaapduur van ongeveer 6,4 tot 7,8 uur per nacht. Deze relatie werd teruggevonden in meerdere organen en systemen, waaronder de hersenen.
Meer risico bij te weinig én te veel slaap
In vergelijking met een “normale” slaapduur van 6 tot 8 uur hangt zowel kort slapen (minder dan 6 uur) als lang slapen (meer dan 8 uur) samen met een verhoogd risico op ziekten en sterfte. Hierbij gaat het onder meer om aandoeningen zoals depressie en diabetes type 2. Volgens de onderzoekers wijzen genetische analyses en modellen voor ziekteontwikkeling op een samenhang, maar niet op een duidelijke oorzaak‑gevolgrelatie. Tegelijkertijd kan omgekeerde causaliteit niet worden uitgesloten: bestaande ziekten kunnen ook invloed hebben op de slaapduur.
Biologische verouderingsklokken
Voor het onderzoek gebruikten de onderzoekers zogeheten biologische verouderingsklokken. Dit zijn modellen die met behulp van machine learning (een vorm van kunstmatige intelligentie die zich richt op het bouwen van systemen die leren en verbeteren naarmate ze meer gegevens verbruiken) de biologische leeftijd van organen schatten op basis van MRI-scans, eiwitten in het bloed (proteomics) en stofwisselingsproducten. Hiermee konden de onderzoekers kijken hoe snel afzonderlijke organen verouderen ten opzichte van iemands kalenderleeftijd.
Bron: Nature
Gepubliceerd op 29 mei 2026
Door Sophie Luderer

