Onderzoek vezelrijke voeding vóór darmoperatie
Voldoende vezelinname rond een darmkankeroperatie kan het risico op complicaties na de ingreep verlagen. De Opvezelen-studie onderzoekt nu de haalbaarheid van het verhogen van de vezelinname in de weken voor een operatie.
Invloed van darmgezondheid op herstel
Voedingsvezels zijn essentieel voor een gezonde darm. Eerder onderzoek van Wageningen University & Research (WUR) laat zien dat patiënten met een gezondere darm mogelijk beter herstellen na een operatie voor dikkedarmkanker. Promovendus Niels Klaassen (Voeding en Kanker, WUR) zorgt nu voor vervolg op dit onderzoek door het bestuderen van de onderliggende biologische mechanismen, zoals de productie van korte-keten vetzuren in de darm. Deze stoffen worden gevormd door darmbacteriën bij de fermentatie van vezels en spelen mogelijk een sleutelrol in het herstel na een operatie.
Opvezelen
Ook onderzoekt Klaassen of het haalbaar is om de vezelinname te verhogen in de weken voorafgaand aan een darmkankeroperatie. Dat doet hij in de Opvezelen–studie, een gerandomiseerde interventiestudie met 54 deelnemers. Klaassen verdeelt deze deelnemers via loting over 3 groepen. De eerste groep verhoogt de vezelinname met behulp van Vezel-UP, een online tool die gepersonaliseerd voedingsadvies geeft. De tweede groep krijgt zakjes met gedroogde groente om de vezelinname te verhogen. Beide groepen worden vervolgens vergeleken met een derde groep, namelijk de controlegroep die hun gebruikelijke eetpatroon aanhoudt.
Onvoldoende kennis over vezels
Voorafgaand aan het onderzoek vulden 51 patiënten een vragenlijst in. Bij 8 van deze deelnemers is aanvullend een interview afgenomen om hun kijk op vezelinname en mogelijke belemmeringen te verkennen. Van de respondenten geeft 80 procent aan bereid te zijn hun vezelinname te verhogen voorafgaand aan de operatie. Opvallend is dat de kennis over vezels onder de respondenten erg laag blijkt: het gemiddelde rapportcijfer in de kennistoets is 4,1.
Samenwerking met diëtisten
De Opvezelen-studie wordt geleid door dr. Dieuwertje Kok (associate professor Voeding en Kanker, WUR). De onderzoekers onderstrepen dat Alliantie Voeding in de Zorg fungeert als een cruciale brug tussen voedingswetenschap en de zorgpraktijk. Het onderzoek vindt plaats in samenwerking met diëtisten, artsen en verpleegkundigen uit Ziekenhuis Gelderse Vallei, Rijnstate en Meander Medisch Centrum. De eerste 25 deelnemers zijn inmiddels geworven; uitbreiding naar de andere ziekenhuizen volgt later in 2025. De eerste resultaten van de Opvezelen-studie komen naar verwachting begin 2026 beschikbaar.
Gepubliceerd op 29 juli 2025
Door Sophie Luderer

