Nieuwe brochure over voeding bij levercirrose
Om zorgprofessionals te ondersteunen bij het informeren over levercirrose, ontwikkelde het MDL-fonds de brochure “Levercirrose en voeding”. De inhoud van deze brochure is samengesteld door de werkgroep Lever van het Netwerk Diëtisten MDL. In de gratis brochure staat in begrijpelijke taal wat levercirrose is, welke klachten en gevolgen de aandoening kan hebben en welke rol voeding speelt.
Snellere spierafbraak
Bij levercirrose is de lever door littekenweefsel blijvend beschadigd. De brochure legt uit dat mensen met levercirrose sneller spiermassa verliezen dan gezonde mensen. Door de beschadigde lever raken de energiereserves tussen maaltijden en tijdens de nacht sneller uitgeput. Het lichaam schakelt daardoor eerder over op het afbreken van spierweefsel om energie te leveren. Volgens de brochure kan dit proces al na 8 tot 10 uur zonder eten beginnen, terwijl dat bij gezonde mensen pas na ongeveer 36 uur gebeurt. Hierdoor kunnen spiermassa, spierkracht en conditie sneller afnemen.
Eiwitten extra belangrijk
Naast een groter risico op spierverlies, hebben mensen met levercirrose ook meer risico op ondervoeding. Daarom is het belangrijk dat zij voldoende eiwitten binnenkrijgen, maaltijden goed over de dag verdelen en dagelijks blijven bewegen. De brochure benadrukt dat eiwitten het meest effectief zijn in combinatie met beweging, zoals wandelen of krachttraining. Verder biedt de brochure praktische adviezen om de nachtelijke vastenperiode te verkorten, zoals het dagelijks nemen van een eiwitrijke avondsnack en een vroeg ontbijt.
Aandacht voor complicaties
De brochure besteedt ook aandacht aan veelvoorkomende complicaties van levercirrose zoals ascites. Bij deze complicatie geldt dat het gewichtsverloop geen betrouwbare maat is voor de voedingstoestand, omdat vocht vasthouden gewichtsverlies kan maskeren. Het meten van spiermassa speelt daarom een belangrijke rol. Daarnaast wordt gewezen op het risico op slokdarmspataderen. Omdat de slokdarm kwetsbaarder kan zijn, krijgen patiënten het advies goed te kauwen en harde of scherpe voedingsmiddelen te vermijden.
Dieetbegeleiding aanbevolen
In de brochure staat dat iedereen met de diagnose levercirrose, voedingsadvies zou moeten krijgen van een gespecialiseerde diëtist. Vaak verloopt dit via een verwijzing vanuit het ziekenhuis. Patiënten die geen verwijzing krijgen, worden aangemoedigd hier zelf naar te vragen. Wanneer gewone voeding onvoldoende is, kan een diëtist medische drinkvoeding of andere dieetpreparaten adviseren.
Gratis informatie
De gratis online brochure “Levercirrose en voeding” is te downloaden via de site van het MDL-fonds. Naast de brochure is er op de site ook extra informatie te vinden over levercirrose en voeding. Bijvoorbeeld tips over eiwitrijk eten en geschikte avondsnacks. Deze tips zijn ook beschikbaar als losse, printbare pdf’s.
Bron: MDL-fonds
Gepubliceerd op 3 september 2026
Door Sophie Luderer

