Maatje helpt gewichtsverlies vast te houden
Mensen met obesitas die samen met een maatje hun leefstijl volhouden, hebben meer succes in het behouden van gewichtsverlies dan wanneer ze alleen begeleiding krijgen van een zorgprofessional. Dat blijkt uit een Amerikaanse studie, gepubliceerd in JAMA Internal Medicine.
Leefstijlinterventie
De onderzoekers volgden gedurende 2 jaar (van 2018 tot 2020) volwassenen die deelnamen aan een leefstijlinterventie. Deze interventie bestond uit een wekelijks online diabetespreventieprogramma van 4 maanden. Deelnemers die tijdens het programma minimaal 5 procent van hun lichaamsgewicht kwijtraakten, gingen door naar fase 2, de eigenlijke trial, gericht op behoud van het gewichtsverlies.
Maatje of zorgverlener
In de tweede fase deelden de onderzoekers de bijna 300 deelnemers op in 2 groepen. De interventiegroep ontving begeleiding door een maatje. De controlegroep volgde een terugvalpreventieprogramma van 24 groepssessies door een zorgverlener. Beide behandelingen duurden 18 maanden. De totale groep deelnemers bestond voor het grootste deel uit vrouwen (84 procent) en veel van hen waren relatief hoogopgeleid. De gemiddelde leeftijd van de deelnemers was 54 jaar. De gemiddelde BMI van de deelnemers was tijdens de eerste fase gedaald van 34,2 naar 30,9 kg/m2.
Maatjesprogramma
Deelnemers uit de interventiegroep kregen 7 groepssessies aangeboden, geleid door mentoren. Deze mentoren waren ervaringsdeskundigen die eerder aan een leefstijlinterventie hadden meegedaan en vervolgens minstens 1 jaar op gewicht gebleven waren. Daarnaast kreeg iedere deelnemer een maatje toegewezen: een andere trialdeelnemer uit dezelfde leeftijdsgroep. De maatjes kregen een training in empathisch luisteren en feedback geven en hadden wekelijks contact met hun maatje. Tijdens deze contacten wisselden ze wederzijds gegevens uit over hun leefstijl, gewicht en behoefte aan steun.
Effectieve steun
Het maatjesprogramma bleek effectief: na 18 maanden waren deelnemers gemiddeld 0,77 kg aangekomen, tegenover 2,37 kg in de controlegroep. Ook hadden deelnemers uit de interventiegroep een iets lagere diastolische bloeddruk, lagere rusthartslag en waren ze fysiek iets actiever dan deelnemers uit de controlegroep. De studie laat volgens de onderzoekers zien dat deelnemers aan een leefstijlinterventie elkaar kunnen motiveren om na afloop op gewicht te blijven. Ze vermoeden de steun van maatjes vooral effect heeft omdat maatjes zich waarschijnlijk empathischer opstellen dan zorgverleners en laagdrempeliger beschikbaar zijn.
Gepubliceerd op 26 augustus 2025
Door Sophie Luderer

