Leefstijlinterventie verlaagt risico multimorbiditeit

Mensen met prediabetes die deelnemen aan een intensief leefstijlprogramma hebben op de lange termijn minder kans op het ontwikkelen van meerdere chronische aandoeningen tegelijk. Dat blijkt uit een Amerikaanse studie met een follow-up van ruim 20 jaar. Voor metformine vonden de onderzoekers daarentegen geen significant effect op het risico op multimorbiditeit. 

Leefstijl, medicijn of placebo

Uit eerder onderzoek bleek al dat zowel metformine als leefstijlinterventies effectief zijn in het voorkomen of uitstellen van diabetes type 2 en het metabool syndroom. De onderzoekers wilden nu weten of deze interventies ook multimorbiditeit kunnen voorkomen of vertragen. Hiervoor volgden ze 1.173 volwassenen met een verhoogd risico op diabetes type 2, afkomstig uit verschillende staten in Amerika. De deelnemers werden tussen 1996 en 1999 willekeurig ingedeeld in een leefstijlgroep, een groep die metformine kreeg voorgeschreven en een placebogroep. Daarna werden alle deelnemers opgenomen in de Diabetes Prevention Program Outcomes Study en gevolgd tot en met 2021. 

Leefstijlprogramma

De leefstijlgroep kreeg 16 individuele sessies, gevolgd door maandelijkse bijeenkomsten gedurende 2 jaar. Het leefstijlprogramma richtte zich op minder calorie- en vetinname en ten minste 150 minuten lichaamsbeweging per week, met als doel minimaal 7 procent gewichtsverlies ten opzichte van het uitgangsgewicht.  

Minder multimorbiditeit 

Aan het einde van de follow-up had 85 procent van de deelnemers 2 of meer chronische aandoeningen ontwikkeld. Toch bleek het risico op multimorbiditeit lager in de leefstijlgroep dan in de placebogroep. Vergeleken met placebo hadden deelnemers die het leefstijlprogramma volgden: 

  • 21 procent minder risico op het ontwikkelen van 2 chronische aandoeningen 
  • 25 procent minder risico op het ontwikkelen van 3 chronische aandoeningen 

Bij deelnemers die metformine gebruikten, werd geen duidelijk lager risico op multimorbiditeit gevonden. 

Breder effect dan alleen diabetespreventie 

De onderzoekers keken naar 15 veelvoorkomende chronische aandoeningen, waaronder hypertensie, hart- en vaatziekten, beroerte, artritis, chronische nierschade, COPD, kanker, depressie, dementie, osteoporose en diabetes type 2. De onderzoekers zagen dat het gunstige effect van de leefstijlinterventie bleef bestaan, ook wanneer diabetes type 2 niet werd meegeteld. Dat suggereert dat een gezonde leefstijl niet alleen het risico op diabetes type 2 verlaagt, maar ook kan helpen om andere chronische aandoeningen te voorkomen of uit te stellen. 

Bemoedigende uitkomsten

Het National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases (NIDDK) noemt de bevindingen zeer bemoedigend. ‘Omdat leefstijlveranderingen bovendien veilig en kosteneffectief zijn, kunnen ze niet alleen de gezondheidslast voor mensen met een verhoogd diabetesrisico verminderen, maar mogelijk ook de zorgkosten verlagen’, aldus Griffin P. Rodgers, directeur van het NIDDK. Het NIDDK maakt deel uit van de National Institutes of Health, de belangrijkste Amerikaanse overheidsorganisatie voor medisch onderzoek. 

Bron: National Institutes of Health

Gepubliceerd op 21 augustus 2026

Door Sophie Luderer

Reageer op dit artikel

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.