Korte, intensieve inspanning verlaagt risico op chronische ziekten 

Een paar minuten intensieve lichamelijke activiteit per dag kan het risico op meerdere chronische ziekten verlagen. Dat blijkt uit een grote studie onder bijna 100.000 mensen, gepubliceerd in het European Heart Journal. Het gaat daarbij niet alleen om hoeveel je beweegt, maar ook hoe intensief: korte momenten waarop je licht buiten adem raakt, kunnen al verschil maken. 

Beweegsensoren

Onderzoekers analyseerden gegevens van 96.408 deelnemers uit de UK Biobank. Deelnemers droegen een week lang een beweegsensor om hun activiteit nauwkeurig te meten, inclusief korte intensieve inspanningen die vaak worden onderschat. Vervolgens werd gekeken naar het verband tussen de hoeveelheid en intensiteit van beweging en het risico op overlijden of het ontwikkelen van 8 ernstige aandoeningen in de 7 jaar daarna. Het ging onder meer om hart- en vaatziekten, diabetes type 2, chronische long- en nierziekten en dementie. 

Sterke risicodaling

De resultaten lieten zien dat mensen die een groter deel van hun totale lichamelijke activiteit op een intensief niveau uitvoerden, een duidelijk lager risico hadden op alle onderzochte ziekten. Zo hadden mensen met het hoogste aandeel intensieve activiteit, vergeleken met mensen die helemaal niet intensief bewogen, 63 procent minder kans op dementie, 60 procent minder kans op diabetes type 2 en 46 procent minder kans om te overlijden. Deze voordelen van intensieve activiteit bleven bestaan, ook wanneer de totale hoeveelheid beweging relatief beperkt was. 

Intensiteit versus duur

Voor sommige aandoeningen lijkt vooral de intensiteit van bewegen van belang. Zo speelde bij ontstekingsziekten zoals artritis de intensiteit een grote rol in risicoreductie. Bij andere aandoeningen, zoals diabetes en leverziekten, lijken zowel de hoeveelheid beweging als de intensiteit van belang. 

Praktische betekenis 

Volgens de onderzoekers kan zelfs een beperkte hoeveelheid intensieve inspanning – zo’n 15 tot 20 minuten per week, dus slechts enkele minuten per dag – samenhangen met meetbare gezondheidsvoordelen. Zulke korte inspanningen zijn eenvoudig in te passen in het dagelijks leven, bijvoorbeeld door snel de trap te nemen, stevig door te lopen of actief met kinderen te spelen. 

Mogelijke verklaring 

Volgens de onderzoekers roept intensieve inspanning specifieke reacties in het lichaam op die minder intensieve activiteit niet volledig nabootst. Denk aan een efficiëntere werking van het hart, een betere doorbloeding van bloedvaten, minder ontstekingsreacties en mogelijk ondersteuning van de hersengezondheid. De onderzoekers plaatsen als kanttekening bij de studie dat de resultaten geen oorzakelijk effect bewijzen. Ook is intensieve inspanning niet voor iedereen geschikt. Voor bijvoorbeeld ouderen of mensen met chronische aandoeningen blijft het advies om bewegen af te stemmen op de persoonlijke situatie. 

Bron: European Society of Cardiology 

Gepubliceerd op 26 mei 2026

Door Sophie Luderer

Reageer op dit artikel

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.