Helpt gewichtsafname bij boezemfibrilleren?

Overgewicht verhoogt het risico op boezemfibrilleren, de meest voorkomende hartritmestoornis. Rijnstate onderzoekt of boezemfibrilleren bij mensen met overgewicht afneemt als zij afvallen met een gecombineerde leefstijlinterventie (GLI) en eventueel obesitasmedicatie. De Hartstichting en de Werkgroep Cardiologische Centra Nederland (WCN) ondersteunen het onderzoek. 

Half miljoen mensen

In Nederland hebben ongeveer een half miljoen mensen last van boezemfibrilleren. Bij deze hartritmestoornis is de hartslag onregelmatig en meestal te snel. Boezemfibrilleren is niet acuut levensbedreigend. Het moet meestal wel behandeld worden omdat het op termijn ernstige herseninfarcten kan veroorzaken en uiteindelijk ook het hart kan beschadigen.  

Gewichtsverlies als medicijn

Bij bijna 1 op de 3 mensen met boezemfibrilleren is sprake van ernstig overgewicht, zo blijkt uit een recente registratie in Nederlandse ziekenhuizen. Dat is tweemaal zo vaak als in de algemene bevolking. Cardiologen en arts-onderzoekers van Rijnstate gaan daarom onderzoeken of gewichtsverlies bij mensen met (aanhoudend) boezemfibrilleren kan bijdragen aan herstel naar het normale hartritme (sinusritme). Dit is belangrijk, omdat behandelingen zoals ritme-regulerende medicijnen en elektrische schokken vaak alleen tijdelijk helpen zolang de oorzaken, zoals overgewicht, niet aangepakt zijn. 

Deelnemers uit heel Nederland

Inmiddels nemen al 180 patiënten deel aan het onderzoek, verspreid over 21 ziekenhuizen uit heel Nederland, en er is ruimte voor in totaal 280 patiënten. Het gaat om mensen met (aanhoudend) boezemfibrilleren. Alle deelnemers krijgen begeleiding via de Gecombineerde leefstijlinterventie (GLI), met aandacht voor gezonde voeding, beweging en gedragsverandering. Daarnaast wordt de helft van de deelnemers behandeld met een GLP-1-analoog en de andere helft krijgt een placebo.  

Verwacht effect GLP-1-analogen en GLI

De onderzoekers verwachten dat de deelnemers die de GLP-1-analogen krijgen, vergeleken met de deelnemers die placebo krijgen, meer gewicht verliezen en daardoor vaker in sinusritme zijn. De onderzoekers denken dat het gebruik van GLP-1-analogen als een “kickstarter” gezien kan worden. ‘Doordat iemand flink gewicht verliest, wordt het vaak ook makkelijker om meer te bewegen en te sporten. Maar zodra iemand stopt met het middel en de leefstijl niet blijvend is aangepast, komt het gewicht meestal weer terug. Daarom is leefstijlaanpassing van levensbelang voor blijvend gewichtsverlies, met alle gezondheidsvoordelen van dien’, aldus arts-onderzoeker Leonard Voorhout.  

Effect na een jaar

Deelnemers aan het onderzoek worden een jaar lang gevolgd. In de eerste 4 maanden zijn er maandelijkse telefonische afspraken met de deelnemers om hen te begeleiden bij eventueel ophogen van de medicatie en de voortgang van de GLI te bespreken. Daarnaast komen alle deelnemers bij de start én na 1 jaar naar de polikliniek. Tijdens deze bezoeken meten de onderzoekers de vitale functies, zoals bloeddruk en gewicht, en vullen de deelnemers vragenlijsten in. Aan het einde van het onderzoek krijgen alle deelnemers een hartfilmpje om het hartritme te controleren. De studie loopt tot december 2026. 

Bron: Rijnstate en Hartstichting