Eiwit afstemmen op vetvrije massa bij IC-patiënt?
Op de intensive care (IC) kan de eiwitdosering beter worden afgestemd op de vetvrije massa van patiënten dan op het lichaamsgewicht, wat in de huidige praktijk gebeurt. Dat blijkt uit onderzoek van arts Michelle Paulus, die in september aan Wageningen University & Research promoveert. Vooral bij vrouwen lijkt dit voordelen op te leveren.
Verlies spiermassa
Patiënten op de IC verliezen vaak in korte tijd veel spiermassa. Om dit tegen te gaan, adviseren richtlijnen momenteel een eiwitinname van 1,3 gram per kg lichaamsgewicht per dag. Volgens Paulus houdt deze aanpak echter onvoldoende rekening met verschillen in lichaamssamenstelling. Op dit moment krijgen patiënten dezelfde hoeveelheid eiwitten omdat ze hetzelfde lichaamsgewicht hebben, ondanks dat de ene patiënt obesitas kan hebben en de andere een bodybuilder is. Paulus: ‘Dit voelt onlogisch, omdat de patiënt met obesitas veel meer vetmassa heeft en de bodybuilder juist meer spieren. Het zou mogelijk logischer zijn om de eiwitdosering te baseren op vetvrije massa, dus alles in je lichaam behalve lichaamsvet.’
Kortere IC-opname
Omdat spiermassa bepalend is voor de eiwitbehoefte, onderzocht Paulus of dosering op basis van vetvrije massa beter werkt op de IC. Voor het onderzoek werden uitkomsten vergeleken van patiënten die eiwitten kregen op basis van totaal lichaamsgewicht met patiënten waarbij de eiwitbehoefte werd bepaald op basis van vetvrije massa. Ziekenhuis Gelderse Vallei stapte in 2023 over op deze laatste methode. De onderzoekers vonden geen verbetering in de overleving, maar wel andere gunstige resultaten. Patiënten die werden gevoed op basis van vetvrije massa verbleven korter op de IC, hadden minder lang beademing nodig en verloren minder vetvrije massa tijdens hun opname.
Voordeel voor vrouwen
Vooral bij vrouwelijke patiënten werden deze voordelen gezien. Volgens Paulus kan dit samenhangen met verschillen in lichaamssamenstelling. Vrouwen hebben gemiddeld minder spiermassa dan mannen en zouden daardoor bij een dosering op basis van totaal lichaamsgewicht relatief sneller te veel eiwit kunnen krijgen en dat is ongunstig. Volgens Paulus zijn er steeds meer aanwijzingen dat zowel een te lage als een te hoge eiwitinname ongunstig kan zijn voor ernstig zieke patiënten.
Vervolgonderzoek nodig
De onderzoeker benadrukt dat het gaat om een observationele studie. Daarom is aanvullend onderzoek nodig om vast te stellen of dosering op basis van vetvrije massa daadwerkelijk leidt tot betere klinische uitkomsten. De resultaten zijn volgens haar echter veelbelovend. Als haar bevindingen worden bevestigd, zou dat aanleiding kunnen zijn om de huidige richtlijnen voor eiwitdosering bij IC-patiënten te herzien.
Bron: Resource
Gepubliceerd op 8 juli 2026
Door Angela Severs

