Digitale zorg moet inclusiever

Apps en online programma’s die helpen bij stoppen met roken, gezonder eten of meer bewegen zijn volop beschikbaar. Maar veel van deze digitale zorgtoepassingen zijn moeilijk toegankelijk voor mensen met weinig geld of een lagere opleiding. Voor haar promotieonderzoek onderzocht Isra Al-Dhahir, gezondheidspsycholoog aan Universiteit Leiden, hoe dat beter kan. 

E-health bereikt niet iedereen

Volgens Al-Dhahir worden veel eHealth-programma’s ontwikkeld vanuit aannames over gebruikers. Ontwikkelaars gaan er bijvoorbeeld vanuit dat mensen digitaal vaardig zijn, goed kunnen lezen en voldoende gezondheidskennis hebben. Voor mensen met een lagere sociaaleconomische positie is dat niet altijd het geval. Daardoor kunnen zij digitale zorg minder goed gebruiken. Dat is problematisch, omdat eHealth een steeds grotere rol speelt in de zorg. Denk aan apps of online platforms die helpen bij het verlagen van de bloeddruk of het verbeteren van mentale gezondheid. Als deze toepassingen niet aansluiten bij het dagelijks leven van mensen met minder geld of opleiding, kunnen bestaande gezondheidsverschillen juist groter worden. 

Doelgroep vroeg betrekken

Uit het onderzoek blijkt dat het belangrijk is om de doelgroep al vroeg te betrekken bij de ontwikkeling van eHealth. ‘Pas als je weet wat er in hun dagelijkse leven speelt, weet je of eHealth überhaupt een passende oplossing is. Je kunt je afvragen of het bijvoorbeeld zin heeft om eHealth te introduceren bij een doelgroep die diep in de schulden zit’, aldus Al-Dhahir. 

Ken je doelgroep

Ook structurele randvoorwaarden, zoals tijd en financiering, spelen een belangrijke rol bij het duurzaam implementeren van passende eHealth. Daarnaast blijkt dat mensen met een lagere sociaaleconomische positie geen homogene groep vormen. Sommige mensen staan open voor eHealth en willen er actief mee aan de slag, terwijl anderen het te ingewikkeld vinden of te veel andere zorgen hebben. 

Handreiking voor professionals

Op basis van gesprekken met professionals en mensen met een lagere sociaaleconomische positie ontwikkelde Al-Dhahir met haar collega’s een online handreiking voor inclusieve eHealth. De handreiking ondersteunt bij het maken van bewuste keuzes tijdens ontwerp, implementatie en evaluatie. Al-Dhahir onderzoekt nog of de handreiking een plek kan krijgen binnen het onderwijs.  

Bron: Universiteit Leiden