Darmbacterie helpt mogelijk bij gewichtsbehoud
Een specifieke darmbacterie, Akkermansia muciniphila MucT, lijkt te kunnen helpen om gewichtstoename na een afslankdieet te beperken. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van de Universiteit Maastricht en Wageningen University & Research. De resultaten zijn gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Nature Medicine.
Moeite met op gewicht blijven
Veel mensen vallen succesvol af met een afslankdieet, maar komen daarna vaak weer aan. Dit komt onder andere doordat het lichaam zich aanpast en probeert het oude gewicht te herstellen. Mede hierom zoeken wetenschappers naar manieren om het bereikte gewichtsverlies beter vast te houden.
Supplement met darmbacterie
Aan deze gerandomiseerde klinische studie (RCT) deden 90 volwassenen met overgewicht of obesitas mee. Zij volgden eerst 8 weken een afslankdieet. Daarmee verloren ze gemiddeld ongeveer 11 kilo. Daarna volgde een periode van 24 weken waarin ze een gezond voedingspatroon aanhielden. Tijdens deze tweede fase kreeg de helft van de deelnemers dagelijks een supplement met een gepasteuriseerde (niet-levende) vorm van de darmbacterie Akkermansia muciniphila MucT. Deze bacterie komt van nature vooral voor in de darmen van slanke mensen en juist minder bij mensen met ontstekingen of overgewicht. De andere helft van de deelnemers kreeg een placebo.
Minder gewichtstoename
De onderzoeksresultaten laten zien dat deelnemers die het supplement kregen, het gewichtsverlies beter wisten vast te houden. Zij kwamen significant minder aan dan de groep zonder supplement. Gemiddeld was het gewichtsverlies na 24 weken ongeveer 3 kg hoger in vergelijking met de placebogroep. Opvallend was dat ongeveer 40 procent van de deelnemers met het supplement zelfs nog verder afviel, terwijl dit in de placebogroep nauwelijks voorkwam.
Mogelijke verklaringen
De onderzoekers denken dat de bacterie op meerdere manieren werkt. Zo zou het mogelijk zijn dat er iets meer energie via de ontlasting verloren gaat. Ook laat het vetweefsel minder ontstekingsactiviteit zien en is het mogelijk actiever in de stofwisseling. Daarnaast bleek dat de insulinegevoeligheid beter behouden bleef bij deelnemers die het supplement gebruikten. Het effect was het sterkst bij mensen die van nature weinig van deze bacterie in hun darmen hebben. Deze groep was na 6 maanden zo’n 5 kilo meer afgevallen vanaf de beginperiode dan mensen met een hoog niveau van de bacterie. Ook de verbetering in gezondheid bleek bij hen het grootst. ‘De vinding dat mensen met een laag niveau van deze darmbacterie de beste respons geven is goed nieuws’, aldus Willem M. de Vos, de Wageningse emeritus hoogleraar Microbiologie die Akkermansia ontdekte. Juist mensen met overgewicht hebben vaak lagere niveaus van deze bacterie.
Behandeling van obesitas
De onderzoekers benadrukken dat hun ontdekking geen vervanging is voor een gezonde leefstijl. Voeding en beweging blijven de basis. Maar de resultaten laten wel zien dat deze bacterie mogelijk een extra hulpmiddel kan zijn bij langdurig gewichtsbehoud. ‘Onze resultaten tonen aan dat deze darmbacterie in de context van een gezonde voeding bij kan dragen aan een betere controle van het lichaamsgewicht’, concludeert Ellen Blaak, hoogleraar Humane Biologie in Maastricht. Volgens Blaak kan een dagelijks supplement met deze bacterie een goede strategie zijn voor preventie en behandeling van obesitas.
Bron: Maastricht UMC+
Gepubliceerd op 19 mei 2026
Door Sophie Luderer


Intrigerend onderzoek. In eerste instantie vanwege deze vraag: hoe kan een dode bacterie werkzaam zijn? Werd de bacterie wel gedood door de pasteurisatie?