Alcohol minderen kan 11.500 kankerdiagnoses voorkomen 

Als Nederlanders vanaf 2032 gemiddeld 2 glazen alcohol per week minder drinken, voorkomt dat tot 2050 ruim 11.500 kankerdiagnoses. Dat blijkt uit nieuwe berekeningen van het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL), uitgevoerd in samenwerking met het Trimbos-instituut en De Gezonde Generatie. 

Alcohol verhoogt kankerrisico

Volgens de gegevens gaat het om 11.529 minder kankerdiagnoses tot 2050, wat neerkomt op gemiddeld 427 per jaar. Volgens de onderzoekers kan zelfs een kleine vermindering in alcoholgebruik al een groot effect hebben op de volksgezondheid. Ze baseren zich hierbij op wetenschappelijk bewijs dat alcoholgebruik het risico verhoogt op verschillende soorten kanker, waaronder mond-, keel-, strottenhoofd-, lever-, slokdarm-, darm- en borstkanker. Daarnaast zijn er aanwijzingen voor een verhoogd risico op andere kankersoorten, zoals maag- en alvleesklierkanker. Hoe meer alcohol iemand drinkt, hoe groter het risico. Een veilige ondergrens bestaat niet. Toch weet meer dan de helft van de volwassen Nederlanders niet dat er een relatie is tussen alcohol en kanker. 

Effect verschilt voor mannen en vrouwen

In de berekeningen is uitgegaan van een geleidelijke afname van alcoholgebruik, omdat bewustwording en beleid tijd kosten. In het scenario drinkt iedereen vanaf 2032 2 glazen per week minder, met een doorrekening tot 2050. Bij mannen leidt dit vooral tot minder gevallen van endeldarm- en dikkedarmkanker. Bij vrouwen gaat het met name om het voorkomen van borstkanker. 

Meeste winst voor zwaardere drinkers

IKNL rekende ook een alternatief scenario door, waarbij mensen die meer dan 4 glazen alcohol per week drinken hun gebruik terugbrengen tot maximaal 4 glazen. Als deze groep dit niveau bereikt in 2032, kunnen tot 2050 zelfs 16.767 kankerdiagnoses worden voorkomen, gemiddeld 621 per jaar. 

Werkelijke impact waarschijnlijk groter

De onderzoekers benadrukken dat de werkelijke gezondheidswinst waarschijnlijk nog groter is dan nu berekend. De cijfers gaan alleen uit van kankersoorten waarvoor het sterkste bewijs bestaat. Ook het versterkende effect van roken is niet meegenomen, terwijl dit het kankerrisico aanzienlijk vergroot volgens eerder onderzoek van IKNL. Daarnaast is alcohol een risicofactor voor meer dan 200 lichamelijke en mentale aandoeningen. Minder alcoholgebruik leidt daarom niet alleen tot minder kanker, maar ook tot bredere gezondheidswinst en lagere zorgkosten. 

Alcoholgebruik in Nederland

In 2024 dronk 73 procent van de Nederlanders alcohol, blijkt uit de Kennismonitor Alcohol. Mannen drinken gemiddeld ruim 8 glazen per week, vrouwen bijna 5. Hoewel het alcoholgebruik langzaam daalt, is het onzeker of die trend doorzet. Volgens KWF Kankerbestrijding is bewustwording alleen niet genoeg. ‘De leefomgeving staat vol ongezonde prikkels, zoals alcoholreclame. Wie structureel minder alcohol wil, moet inzetten op stevig alcoholbeleid’, zegt directeur Dorine Manson. Een verbod op alcoholreclame die kinderen en jongeren bereikt, is daarbij volgens haar een logische eerste stap. 

Bron: IKNL