‘Onze piramide is gebaseerd op het mediterrane eetpatroon’

Prof.dr. Frans Kok

Prof.dr. Frans Kok, hoogleraar Voeding en Gezondheid aan Wageningen Universiteit, schreef samen met wetenschapsjournalist Broer Scholtens het boek “Gezond eten, gewoon doen”.

De titel klinkt praktisch. Biedt het boek ook praktische handvaten om het eetgedrag te veranderen?

‘Ons boek is bedoeld om mensen kennis en inzicht te geven; het is geen dieetboek of kookboek, maar een echt voedingsboek. Wij bieden wel handwijzers voor een gezond eetpatroon en gaan in op belemmeringen voor een gezonde keuze. De werktitel “Met kennis aan tafel” dekt misschien beter de lading, maar de uitgever vond dat te statisch.’

Waarom is gekozen voor een piramide ter illustratie voor een gezond voedingspatroon?

‘Er zijn allerlei manieren om gezond eten uit te beelden, en in het buitenland is een piramide een hele gangbare vorm. Het mooie is dat je in het puntje van de piramide zichtbaar kunt maken dat snacks, zoetwaren en frisdranken met mate mogen worden gebruikt. Onze piramide is gebaseerd op het mediterrane eetpatroon, waarvoor veel wetenschappelijke onderbouwing is. De nadruk ligt op meer plantaardige en minder dierlijke producten. Vergeleken met de Schijf van Vijf zijn er slechts kleine nuanceverschillen. Zo ziet het Voedingscentrum peulvruchten als koolhydraatbron en zie ik het meer als eiwitbron.’

Eén hoofdstuk is gewijd aan duurzaam, vegetarisch en biologisch. Hoort dat bij een gezond voedingspatroon?

‘Absoluut. Een gezond eetpatroon met meer plantaardige en minder dierlijke producten gaat hand in hand met duurzaamheid. Het ligt in elkaars verlengde. Zelf let ik er misschien nog niet genoeg op en kies niet voor vegetarisch of biologisch, maar ik zal bijvoorbeeld nooit een fles bronwater kopen. Het kraanwater in Nederland is van prima kwaliteit en een stuk duurzamer. Ook las ik af en toe een vleesloze dag in.’

Je bent zelf proefpersoon in een experiment geweest. Kun je daar meer over vertellen?

‘Ik was heel benieuwd hoe het lichaam reageert op een maand ongezond eten en weinig bewegen, zoals veel Nederlanders doen. En vervolgens een maand heel gezond eten en veel bewegen. Normaal veranderen we in voedingsonderzoek maar één ding, nu zijn er dus heel veel dingen tegelijkertijd veranderd. Het is een “n=1” experiment, dus we mogen er geen wetenschappelijke conclusies aan verbinden, maar het is wel heel gecontroleerd uitgevoerd. Mijn normale eet- en beweegpatroon is gedurende een maand zodanig aangepast met hulp van een diëtist dat ik per dag 400 kcal meer binnenkreeg en 200 kcal minder bewoog. Ik kwam ruim 2 kilo aan - precies wat vooraf was uitgerekend - en een MRI-scan wees uit dat het vet vooral in mijn buikholte was gaan zitten. Mijn gezondheidsprofiel veranderde in ongunstige richting. Het bloedcholesterol en de bloeddruk namen toe, net als de natrium/kalium verhouding in mijn urine. Toen ik na die maand overstapte op een gezonde leefstijl volgens de richtlijnen, was ik de 2 kilo binnen een maand kwijt. Ook normaliseerden mijn cholesterolgehalte en bloeddruk weer en in lijn daarmee eveneens de natrium/kalium verhouding. Eigenlijk zouden diëtisten dit soort “biofeedback” middels bloedonderzoek en urinemetingen kunnen gebruiken om mensen die afvallen te laten zien dat ze ook echt wat goeds doen voor hun gezondheid. Bij mensen die stoppen met roken wordt dat ook wel gedaan. Als bloedwaarden van toxische stoffen dalen, kan dat enorm motiveren.’   

Gerelateerd nieuws

 Gezond eten, gewoon doen - 21.04.2011 00:00

Tweet